پاسخ کوتاه: هر دو واحد «ضابط دادگستری» در نیروی انتظامی‌اند اما تفاوت در سطح سازمانی، حوزه مکانی و نوع مأموریت است. کلانتری واحد شهریِ سطح‌بالاتر با حوزه‌های کوچک‌تر و اختیارات مدیریتی و عملیاتی گسترده‌تر است؛ پاسگاه (عمدتاً در مناطق روستایی/بین‌شهری) واحد کوچک‌تر و تابعه است که زیر نظر یک کلانتری یا فرماندهی شهرستان فعالیت می‌کند.

توضیح تفصیلی و مستندات:

۱) ماهیت حقوقی هر دو واحد
- به موجب ماده ۲۹ قانون آیین دادرسی کیفری ۱۳۹۲، مأموران نیروی انتظامی در حدود صلاحیت خود «ضابط دادگستری» محسوب می‌شوند. کلانتری‌ها و پاسگاه‌ها مصادیق سازمانی ضابطان عام‌اند و در کشف جرم، حفظ صحنه جرم، انجام تحقیقات مقدماتیِ ارجاعی از دادستان/بازپرس و اجرای دستورات قضایی عمل می‌کنند.
- ماده ۳۰ همان قانون، نظارت و آموزش ضابطان توسط دادستان را مقرر کرده ...