تو هم میتونی وکیل داشته باشی!
حالت اشتغال معمولا به وضعیتی گفته میشود که فرد شاغل بهدلیل مسائل خاصی مثل تأهل، مرخصی استعلاجی، مرخصی بدون حقوق یا مرخصی تحصیلی از کار دور میماند اما رابطه استخدامی ادامه دارد. دریافتیها در این حالت میتواند شامل حقوق کامل یا جزئی، مستمری بیمهای، کمکهزینه، و پرداختهای غیرمستمر مانند حقالسعی باشد.
سابقه بیمهپردازی برای بازنشستگی بر اساس پرداخت حق بیمه و سوابق پرداختی به سازمان تأمین اجتماعی محاسبه میشود. برای اینکه یک دوره بهعنوان سابقه قابل احتساب باشد باید حق بیمه مربوط به آن دوره پرداخت شده یا توسط کارفرما/دولت پرداخت گردد. بنابراین اصل تعیینکننده، پرداخت حق بیمه مرتبط با دریافتیهاست.
اگر در دوره حالت اشتغال، حق بیمه پرداخت نشده باشد، آن دوره معمولاً بهعنوان سابقه بازنشستگی محاسبه نمیشود. به عبارت دیگر داشتن حقوق یا دریافت مبالغ صرفاً بهخاطر ادامه رابطه کاری کافی نیست؛ پرداخت حق بیمه یا سابقه پرداختی نیاز است تا دوره تحت پوشش قرار گیرد.
در شرایط زیر دریافتی حالت اشتغال میتواند سابقه بازنشستگی محسوب شود: وقتی کارفرما برای آن دوره حق بیمه پرداخت کرده باشد؛ یا وقتی فرد بیمهپردازی اختیاری انجام دهد و حق بیمه مربوطه را بپردازد؛ یا در مواردی که قوانین خاص (مانند مرخصی استحقاقی یا مرخصی زایمان) توسط قانونگذار تحت پوشش بیمه قرار گرفتهاند.
در قانون تأمین اجتماعی مرخصی زایمان معمولاً بهعنوان سابقه پرداختی محسوب میشود و بیمهشده در دوران مرخصی زایمان از پرداخت حق بیمه شاغل برخوردار است یا مقرریای مطابق قانون دریافت میکند که به عنوان سابقه بیمه منظور میگردد. بنابراین دریافتی مرتبط با مرخصی زایمان اگر منجر به پرداخت حق بیمه شده باشد سابقه محسوب میشود.
در مرخصی بدون حقوق معمولاً حق بیمه کسر نمیشود مگر اینکه فرد خودش به صورت اختیاری حق بیمه را پرداخت کند. در نتیجه چنین دورههایی به طور خودکار سابقه بازنشستگی محسوب نمیشوند مگر اقدام به پرداخت حق بیمه صورت گیرد.
در صورتی که دریافتی حالت اشتغال منجر به عدم پرداخت حق بیمه شده باشد، بیمهشده میتواند با مراجعه به شعب سازمان تأمین اجتماعی یا از طریق پرداخت سابقه مشروط (پرداخت حق بیمه معوق) نسبت به برقراری آن دوره بهعنوان سابقه اقدام کند. شرایط، نرخ و مدت پرداخت بر اساس مقررات سازمان تعیین میشود.
اگر یک دوره یکساله در حالت اشتغال با پرداخت حق بیمه محسوب شود، آن یک سال به مجموع سنوات اشتغال اضافه میشود و در محاسبه میزان مستمری یا بازنشستگی تأثیرگذار خواهد بود. برعکس، اگر همان دوره بدون پرداخت بیمه باشد، آن سال در محاسبه سنوات منظور نمیگردد و مبلغ مستمری کاهش مییابد.
کارفرمایان موظفند در صورت وجود وضعیتهایی که قانون آن را تحت پوشش قرار داده (مثلاً مرخصی زایمان یا مرخصی استعلاجی با معرفی پزشک) نسبت به کسر و پرداخت حق بیمه اقدام کنند. بیمهشدگان نیز باید اسناد و مدارک خود را نگهداری کرده و در صورت نیاز برای احقاق سابقه به سازمان مربوطه مراجعه کنند.
- قبل از خروج از کار یا گرفتن مرخصی بدون حقوق، با واحد منابع انسانی درباره وضعیت بیمه و پرداختها هماهنگ کنید.
- در صورت مرخصی بدون حقوق، امکان پرداخت اختیاری حق بیمه را بررسی کنید.
- مدارک پرداختی و نامههای اداری مربوط به وضعیت اشتغال را نگهداری نمایید.
- در صورت اختلاف با کارفرما درباره پرداخت حق بیمه، درخواست بازرسی یا پیگیری در سازمان تأمین اجتماعی ثبت کنید.
دریافتی در حالت اشتغال تنها زمانی بهعنوان سابقه بازنشستگی محسوب میشود که حق بیمه مربوطه پرداخت شده یا بر اساس قانون تحت پوشش سازمان قرار گرفته باشد. در غیر این صورت آن دوره بهعنوان سابقه بیمه منظور نمیگردد مگر با اقدام به پرداخت معوق یا توافق قانونی.
برای پیچیدگیهای پروندههای بیمهای، اختلاف با کارفرما یا درخواست محاسبه سابقه بازنشستگی توصیه میشود از مشاوره تخصصی حقوق کار و تامین اجتماعی استفاده کنید. برای دریافت خدمات حقوقی دقیق و پیگیری اداری میتوانید به vakiljo.ir مراجعه کنید.