استعفا قطع رابطه کار به درخواست کارگر است و معمولاً نیاز به رعایت مهلت اطلاع دارد؛ اخراج قطع رابطه به ابتکار کارفرما و مستلزم دلیل قانونی و تشریفات است. پیامد حقوقی هرکدام بر دریافت مزایا و سابقه بیمه‌ای اثر می‌گذارد.
پاسخ کوتاه: از نظر حقوق کار ایران، «اخراج» (تعلیق یا خاتمه یک‌طرفه از سوی کارفرما) در بسیاری موارد برای کارگر از نظر دریافت حق‌السعی معوق، سنوات، بیمه بیکاری و امکان مطالبه حقوق در مراجع حل اختلاف مزیت‌های بیشتری نسبت به «استعفا» دارد؛ اما هر پرونده به شرایط قرارداد، نوع خاتمه، مدارک و سوابق بستگی دارد.

راهنمای حقوقی تفاوت‌ها و آثار:

۱) مبنای قانونی
- قانون کار جمهوری اسلامی ایران (مواد ۲۱ تا ۲۷، ۱۴۸، ۱۵۷ به بعد)
- قانون تأمین اجتماعی (بیمه بیکاری: قانون بیمه بیکاری مصوب ۱۳۶۹ و آیین‌نامه‌های مربوط)

۲) مفهوم و شرایط
- استعفا:
- اراده یک‌طرفه کارگر برای خاتمه قرارداد دائم یا مدت‌موقت (ماده ۲۱ بند الف قانون کار).
- در قراردادهای دائم: کارگر مکلف است استعفای کتبی را حداقل ۳۰ روز قبل اعلام و تا ۳۰ روز حق انصراف (استعفای رجوع‌پذیر) دارد؛ عرفاً تحویل به کارگزینی/سیستم اتوماسیون با اخذ رسید ضروری است.
- در قراردادهای مدت‌موقت: اصل بر لزوم وفای به عقد تا پایان مدت است؛ ترک کار پیش از سررسید می‌تواند مسئولیت مدنی/انضباطی و کسر مزایا در پی داشته باشد مگر با توافق یا وجود عذر موجه.

- اخراج/پایان از سوی کارفرما:
- عناوین متفاوت دارد: خاتمه قرار ...