تو هم میتونی وکیل داشته باشی!
در قرارداد فروش زمین شرکتی، تضمین دریافت ثمن معامله اهمیت بالایی دارد. چک بهعنوان یکی از ابزارهای پرداخت مورد استفاده قرار میگیرد، اما خطر برگشت خوردن چک میتواند باعث خسارت فروشنده شود. درج شرط فسخ قرارداد در صورت برگشت چکها، حقوق فروشنده را تقویت و فرایند بازگشت به وضعیت قبلی را تسهیل میکند.
نام کامل شرکت فروشنده با قید شناسه ملی، سمت نماینده شرکت و نحوه اعتبارنامه او، و نام خریدار با مشخصات کامل باید در قرارداد درج شود. مشخصات ثبتی زمین شامل پلاک ثبتی، سند مالکیت، مساحت، نشانی، حدود و نقشه ثبتی باید بهصورت دقیق قید گردد تا از هرگونه ابهام جلوگیری شود.
مبلغ کل معامله به عدد و حروف ذکر شود. نحوه پرداخت (نقدی، چکهای تضمینشده، چک عادی، سفته، انتقال بانکی) و زمانبندی پرداختها (پیشپرداخت، اقساط و موعد تسلیم سند) باید مشخص گردد. در صورت استفاده از چکها باید شماره، تاریخ، بانک و شعبه، مبلغ هر چک و تاریخ سررسید آنها در قرارداد درج شود.
یک بند جداگانه و صریح برای فسخ قرارداد در صورت برگشت هر یک از چکها لحاظ کنید. مثلاً: «در صورت برگشت هر یک از چکهای مندرج در این قرارداد بهدلیل وضعیت اعتباری یا سایر علل، فروشنده حق دارد طی مهلت معینی قرارداد را یکجانبه فسخ کند و حق الزامات زیر اعمال گردد.» این بند باید مکانیزم اعمال فسخ را توضیح دهد.
مهلت مشخصی برای اعلام برگشت چک از سوی فروشنده تعیین کنید؛ مثلاً ظرف 7 تا 15 روز از تاریخ اطلاع از برگشت چک. همچنین نحوه ابلاغ فسخ (ارسال نامه رسمی، اظهارنامه یا اخطار کتبی) و مهلت بازگشت مبالغ پرداختشده یا اجرای سایر آثار فسخ باید تعیین گردد.
در قرارداد ذکر کنید که با اعلام فسخ توسط فروشنده، مبالغی که پرداختشده (غیر از خسارت) چگونه بازگردانده میشود، آیا خسارت تأخیر، وجه التزام یا منظور نمودن تورم و سود بهعنوان خسارت بر عهده خریدار خواهد بود یا خیر. همچنین تعیین کنید آیا فسخ به معنی بازگشت کامل به وضع سابق و انتقال سند قابل بازگشت است یا خیر.
برای کاهش مخاطره برگشت چک میتوان تضمینهای تکمیلی مانند اخذ چکهای تضمینشده از بانک، معرفی ضامن رسمی، توقیف رسمی اموال یا درج حقالاسترداد در سند رسمی را در قرارداد پیشبینی کرد. همینطور ذکر مرجع حل اختلاف (دادگاه یا داوری) و انتخاب قانون حاکم ضروری است.
نمونه یک بند قابل استفاده در قرارداد:
«در صورت برگشت هر یک از چکهای موضوع این قرارداد به هر علت، فروشنده میتواند ظرف مدت 10 روز از تاریخ اطلاع از برگشت، قرارداد را با ارسال اظهارنامه رسمی به خریدار یکجانبه فسخ نماید. در صورت فسخ، خریدار مکلف است ظرف 7 روز پس از ابلاغ فسخ، کلیه مبالغ دریافتی را به همراه مبلغ معادل [درصد یا مبلغ مشخص] بهعنوان خسارت تأخیر به فروشنده مسترد نماید. هزینههای ثبتی و اجرایی ناشی از فسخ بر عهده خریدار خواهد بود.»
برای اثربخشی بیشتر و قابلیت اجرای آسانتر شروط، قرارداد و خصوصاً شرط راجع به حق فسخ و بازگشت سند در صورت برگشت چک بهتر است در قالب سند رسمی در دفتر اسناد رسمی تنظیم شود تا آثار ثبتی و اجرایی آن تقویت گردد.
پیش از اقدام به فسخ یکجانبه، معمولاً باید اخطار و اظهارنامه رسمی به خریدار ارسال گردد و فرصت معقولی جهت رفع مشکل (مثل تأمین وجه چک) به او داده شود. عدم رعایت این تشریفات میتواند مبنای اعتراض خریدار قرار گیرد.
پیش از درج و اجرای بند فسخ، مشورت با وکیل متخصص در حقوق قراردادها و امور بانکی ضروری است تا بندها مطابق قانون چک، قانون مدنی و قواعد آیین دادرسی تنظیم شوند و از بلااستفاده شدن شرط در برابر ایرادات حقوقی جلوگیری گردد.
قرارداد فروش زمین، فسخ قرارداد، برگشت چک، چک برگشتی، قرارداد شرکتی، شرط فسخ، تضمین پرداخت، سند رسمی، اظهارنامه فسخ، حقوق قراردادها.
برای تنظیم دقیق و حقوقی قرارداد فروش زمین شرکتی با شرط فسخ در صورت برگشت چکها و دریافت مشاوره حقوقی تخصصی، از خدمات حقوقی vakiljo.ir استفاده کنید.