تو هم میتونی وکیل داشته باشی!
سند مشاع یا نصفالشرک زمانی صادر میشود که ملک بهصورت مشترک بین چند نفر ثبت شده و بدون اجرای قانون تفکیک آپارتمانها، هر شریک سهمی از ملک را دارد. در مورد آپارتمان، اصل قانونی این است که برای هر واحد مسکونی باید سند تفکیکی یا مستقل صادر شود، اما در عمل گاهی آپارتمانها بهصورت مشاع ثبت میشوند. این وضعیت از منظر حقوقی پیچیدگیها و ریسکهایی دارد که برای خریداران و فروشندگان اهمیت بالایی دارد.
قانون ثبت اسناد و املاک و مقررات تقسیم آپارتمانها (تفکیک) در ایران تصریح دارد که هر واحد باید دارای سند مالكيت جداگانه باشد. صدور سند مشاع برای آپارتمان معمولاً بهعلت عدم اجرای تشریفات تفکیکی یا توافق مالکین قبلی رخ میدهد. از منظر حقوقی، سند مشاع برای آپارتمان بهخودیخود غیرقانونی نیست، اما ناقص و پرریسک محسوب میشود زیرا حقوق هر شریک در موقعیت استفاده، نقلوانتقال و دریافت خدمات محصور به تعیین سهم مشاع است.
اولین ریسک، عدم امکان صدور سند جدا برای واحد است که در معاملات بعدی مشکلساز میشود. دوم، نقل و انتقال واحد مشاع، نیاز به توافق همه شرکا یا اجرای تقسیم قضائی دارد که زمانبر و هزینهبر است. سوم، مشکلات استفاده از ملک: شارژ، بهرهبرداری و حضور در ساختمان ممکن است منازعات بین شرکا ایجاد کند. چهارم، مشکلات مربوط به تسهیلات بانکی: بانکها معمولاً برای اعطای وام یا رهن، سند تفکیکی مطالبه میکنند و سند مشاع اعتبار وثیقه را کاهش میدهد.
اولین اقدام قانونی، درخواست تفکیک آپارتمان از طریق ادارات ثبت یا توافق بین مالکین برای انجام مراحل تفکیکی است. اگر مالکان به توافق نرسند، میتوان از طریق دادگاه درخواست تقسیم مال مشاع را مطرح کرد. در معامله، توصیه میشود خریدار از تضمینهای حقوقی مثل اخذ تعهد کتبی از فروشنده درباره صدور سند تفکیکی یا عقد قرارداد شرطی استفاده کند.
در قرارداد خرید و فروش آپارتمان مشاع باید بهصراحت سهم هر طرف، وضعیت تسویه شارژ و هزینهها، نحوه استفاده از مشاعات، و تکلیف تفکیک ذکر شود. دریافت استعلام ثبتی و کپی از سند و صورتجلسههای تقسیم قبلی و استعلام از شهرداری درباره پروانه و نقشه تفکیکی ضروری است. همچنین مشورت با وکیل ملکی جهت تنظیم قرارداد و تضمین اجرای امور تفکیکی ریسک معاملات را کاهش میدهد.
سند مشاع برای آپارتمان ممکن است وجود داشته باشد ولی بهدلیل عدم تفکیک، همراه با ریسکهای حقوقی و عملی است. بهترین راهکار اقدام به تفکیک، حصول توافق بین مالکین یا رجوع به دادگاه برای تقسیم است. در معاملات، تضمینهای قراردادی و مشورت حقوقی میتواند از تضییع حقوق جلوگیری کند.
در صورت نیاز به راهنمایی حقوقی تخصصی، پیگیری دعاوی تقسیم یا تنظیم قرارداد امن برای خرید و فروش واحدهای مشاع، میتوانید از خدمات حقوقی vakiljo.ir استفاده کنید.