## ۱) تعریف و ماهیت صلح و دو نوع اصلی آن
صلح در حقوق ایران یک عقد مستقل است و می‌تواند هم برای رفع تنازع و هم «در مقام معاملات» واقع شود. (قانون مدنی، مواد ۷۵۲ و ۷۵۴)

- صلح معوض: صلحی که در آن عوض/عوضین پیش‌بینی شده است (مثلاً انتقال ملک در برابر مبلغ یا مال دیگر).
- صلح بلاعوض: صلحی که در آن عوضی شرط نشده و عملاً انتقال یا اسقاط حق به صورت رایگان انجام می‌شود (از حیث اثر اقتصادی بسیار نزدیک به «هبه» است، اما از نظر قالب حقوقی، «صلح» باقی می‌ماند).

## ۲) اثر تفاوت صلح بلاعوض و معوض بر «امکان رجوع»
### الف) اصل کلی: صلح عقد لازم است
طبق قانون مدنی، صلح از عقود لازم است مگر در مواردی که قانون یا تراضی، حق فسخ ایجاد کند. (ق.م ماده ۷۵۲ با برداشت مشهور + قواعد عمومی لزوم قراردادها)

بنابراین:
- در صلح معوض: اصل بر عدم امکان رجوع است، مگر با خیارات (مثل خیار شرط، تخلف شرط، غبن در ...