راهنمای عملی شکایت از رئیس اتحادیه به‌دلیل تخلفات (با فرض اتحادیه‌های صنفی) و اینکه اگر به اسناد دسترسی ندارید چه کنید:

---

## ۱) اول مشخص کنید «کدام اتحادیه» و «نوع تخلف» چیست
اتحادیه‌های صنفی زیرمجموعه قانون نظام صنفی کشور هستند و رئیس اتحادیه معمولاً در چارچوب هیأت‌مدیره/هیات‌رئیسه و با نظارت اتاق اصناف و کمیسیون نظارت فعالیت می‌کند. نوع تخلف مسیر شکایت را تعیین می‌کند:

- تخلف اداری/صنفی (سوءمدیریت، تخلف از مقررات صنفی، عدم اجرای مصوبات، رفتار خلاف شئون، تخلف در صدور پروانه‌ها، تبعیض،…)
- تخلف مالی/تصرف/سوءاستفاده (برداشت از وجوه، قراردادهای مشکوک، هزینه‌کرد خلاف،…)
- جرم (اختلاس/ارتشاء/خیانت در امانت/جعل/سوءاستفاده از موقعیت، تهدید،…)
- تخلف در انتخابات اتحادیه یا سوءجریان در مجامع

هر کدام مرجع رسیدگی متفاوت دارد و بهتر است هم‌زمان دو مسیر را پیش ببرید: نظارتی-صنفی و (در صورت وجود قرائن) کیفری.

---

## ۲) مراجع اصلی شکایت (به ترتیب عملی)
### الف) اتاق اصناف شهرستان (یا مرکز استان)
اولین و عملی‌ترین مسیر برای تخلفات مدیریتی و صنفی. اتاق اصناف ابزار نظارتی دارد و می‌تواند از اتحادیه توضیح و مدارک بخواهد.

### ب) کمیسیون نظارت (موضوع قانون نظام صنفی)
مرجع بالادستی نظارت بر اتحادیه‌ها. اگر از داخل اتحادیه/اتاق اصناف نتیجه نگرفتید یا موضوع سنگین است، شکایت را به کمیسیون نظارت (در فرمانداری/استانداری با ترکیب مقرر در قانون نظام صنفی) ارجاع دهید.

### ج) هیأت عالی نظارت (در سطح ملی)
برای ...