ابتدا هیئت بدوی نظارت بر سازمان‌های صنفی در اتاق اصناف شهرستان صالح است. در موارد کیفری یا مالی جدی، دادسرای عمومی و انقلاب و در اختلافات اداری یا ابطال مصوبات، دیوان عدالت اداری صالح شناخته می‌شود.
برای پاسخ دقیق باید اول روشن کنیم منظور از «اتحادیه» کدام است (اتحادیه صنفیِ قانون نظام صنفی، یا اتحادیه/تشکل کارگری، یا اتحادیه تعاونی‌ها، یا اتحادیه‌های حرفه‌ای خاص). اما چون در عرف ایران وقتی می‌گویند «رئیس اتحادیه» غالباً منظور رئیس اتحادیه صنفی است، مبنا را بر قانون نظام صنفی کشور می‌گذارم و در پایان هم یک چک‌لیست می‌دهم اگر اتحادیه شما از نوع دیگری باشد.

---

## ۱) مرجع صالح برای رسیدگی به تخلفات رئیس اتحادیه صنفی چیست؟

### الف) «هیأت رسیدگی به تخلفات صنفی» (مرجع اداری-صنفی)
در قانون نظام صنفی، برای رسیدگی به تخلفات اشخاص و ارکان صنفی، سازوکار نظارتی پیش‌بینی شده است. نخستین مرجع تخصصی رسیدگی به تخلفات مدیریتی/صنفی رئیس اتحادیه معمولاً در چارچوب تشکیلات صنفی و نظارت حاکمیتی انجام می‌شود (با نقش اتاق اصناف و کمیسیون نظارت).
در عمل مسیر رایج این است:

۱) کمیسیون نظارت شهرستان/مرکز استان (زیر نظر وزارت صمت/فرمانداری و با حضور دستگاه‌های مربوط)
۲) اتاق اصناف (به‌عنوان مرجع بالادستی صنفی در همان سطح)
۳) هیأت/کمیته‌های رسیدگی به تخلفات صنفی (با توجه به ساختار هر شه ...