هوش مصنوعی در مدیریت دعاوی و شواهد دیجیتال، اگر درست و مطابق موازین حقوقی به‌کار گرفته شود، می‌تواند کارآمدی، سرعت و دقت رسیدگی‌ها را به‌طور چشمگیری افزایش دهد. مهم‌ترین نقش‌ها و بایدونبایدهای آن در چارچوب حقوق ایران به شرح زیر است:

۱) جست‌وجو، کشف و سازمان‌دهی شواهد دیجیتال
- بازیابی و دسته‌بندی ادله الکترونیکی: ایمیل‌ها، پیام‌رسان‌ها، لاگ‌های سیستمی، متادیتا، تصاویر و ویدئوها. این کار در مرحله جمع‌آوری و پالایش داده‌ها (e-discovery) باعث کاهش هزینه و زمان می‌شود.
- اولویت‌بندی و خوشه‌بندی: الگوریتم‌ها می‌توانند مستندات مرتبط را بر اساس کلیدواژه، موضوع و ارتباطات طرفین خوشه‌بندی کنند.
- کشف الگو و تناقض: شناسایی زمان‌بندی‌های ناسازگار در متادیتا، الگوهای ارتباطی غیرمعمول، یا تشخیص تکرار/دستکاری محتوا.

ملاحظات قانونی: طبق قانون آیین دادرسی کیفری (مواد ۶۴۸ به بعد در باب ادله الکترونیکی و داده پیام) و قانون جرایم رایانه‌ای ۱۳۸۸، اصالت، تمامیت و قابلیت انتساب داده‌ها شرط است. هر گونه پردازش باید زنجیره حفاظتی (Chain of Custody) را مخدوش نکند؛ مستندسازی مراحل استخراج، ا ...