اگر معامله‌ای را صوری می‌دانید (یعنی ظاهراً برای نقل‌وانتقال انجام شده ولی قصد واقعی بر انتقال نبوده)، برای جلوگیری از تثبیت وضعیت و حفظ حقوق، اقدامات فوری زیر را انجام دهید:

۱) جمع‌آوری ادله و مستندسازی
- مکاتبات، پیام‌ها، رسیدها، اقرارهای شفاهی و کتبی طرفین، نحوه پرداخت ثمن (عدم پرداخت واقعی یا ثمن نامتعارف)، روابط نزدیک طرفین (خویشاوندی، اشتغال) و استمرار تصرف مالک قبلی پس از معامله را جمع‌آوری کنید.
- شهود مطلع از قصد طرفین، نحوه پرداخت و تحویل ملک را شناسایی و مشخصات آنان را مکتوب کنید.
- استعلام گردش مالی مرتبط با معامله (با دستور مقام قضایی) می‌تواند مفید باشد.

۲) اقدام فوری برای حفظ دلایل
- درخواست تأمین دلیل از شورای حل اختلاف محل ملک (مواد ۱۴۹ به بعد قانون آیین دادرسی مدنی). کارشناس می‌تواند اوضاع و احوال، تصرفات فعلی، ارزش تقریبی و وضعیت ملک را صورت‌جلسه کند.
- در صورت بیم از امحای دلایل، درخواست موقت برای معاینه محل و استماع شهادت فوری.

۳) جلوگیری از نقل‌وانتقال بعدی
- تقدیم دادخواس ...