پاسخ کوتاه: در اغلب موارد، بله—برای طرح شکایت در دیوان عدالت اداری درباره مشاغل سخت و زیان‌آور، ابتدا باید مسیر اداری مربوطه را طی و تصمیم قطعی یا حداقل یک تصمیم قابل اعتراض از مرجع اداری ذی‌صلاح اخذ شود. سپس می‌توانید نسبت به آن تصمیم یا امتناع از تصمیم‌گیری، در دیوان عدالت اداری طرح شکایت کنید.

توضیح حقوقی و مراحل عملی:

۱) مبنای قانونی صلاحیت دیوان
- ماده ۱۰ قانون تشکیلات و آیین دادرسی دیوان عدالت اداری (ق.ت.ا.د.د.ع.ا) مصوب ۱۳۹۲: دیوان صلاحیت رسیدگی به شکایات و تظلمات از تصمیمات و اقدامات و همچنین خودداری از انجام وظیفه توسط واحدهای دولتی، سازمان‌ها و نهادهای عمومی، و کمیسیون‌ها را دارد.
- ماده ۱۶ همان قانون: شاکی باید در دادخواست، تصمیم یا اقدام یا استنکاف مرجع اداری را که مورد شکایت است مشخص کند. به بیان دیگر، دیوان مرجع بدوی رسیدگی اداری نیست؛ معمولاً باید ابتدا تصمیم اداری یا لااقل امتناع از تصمیم‌گیری شکل بگیرد.

۲) چارچوب خاص «مشاغل سخت و زیان‌آور»
- مبنای ماهوی: ماده ۷۶ قانون تأمین اجتماعی و تبصره‌ها؛ آیین‌نامه تشخیص مشاغل سخت و زیان‌ ...